Konceptet Filozofike dhe Fetare më të Rrezikshme që Kërcënojnë Akiden e Muslimanit në Epokën Bashkëkohore
(Me shembuj nga jeta reale)
Hyrje
Në epokën moderne, rreziku ndaj akides së muslimanit nuk kufizohet më vetëm në ateizmin e hapur apo shirkun e qartë. Përkundrazi, ai është shfaqur në formën e koncepteve bashkëkohore intelektuale, filozofike dhe fetare që paraqiten nën petkun e racionalitetit, lirisë, humanizmit, tolerancës dhe spiritualitetit. Këto koncepte promovohen përmes medias, institucioneve arsimore, kulturës publike dhe platformave të rrjeteve sociale, duke i bërë edhe më të rrezikshme, sepse ato e minojnë besimin nga brenda dhe jo nga jashtë, dhe e dobësojnë bindjen pa e kuptuar vetë muslimani.
Së pari: Konceptet Ateiste të Drejtpërdrejta dhe Derivatet e Tyre
-
Ateizmi i Hapur
Përkufizim:
Mohimi i ekzistencës së Zotit dhe pretendimi se universi është produkt i rastësisë ose vetëm i ligjeve natyrore.
Rreziku Akidore:
• Mohimi i teuhidit.
• Zhdukja e qëllimit në krijim dhe në jetë.
• Shkatërrimi i konceptit të përgjegjësisë dhe të Ahiretit.
(A mos janë krijuar nga asgjëja, apo janë ata vetë krijuesit?)
(Kur’ani Fisnik – Suretu’t-Tur: 35)
Shembuj nga jeta reale:
• Një i ri musliman që thotë: “Universi erdhi në ekzistencë përmes Big Bengut dhe ne nuk kemi nevojë për hipotezën e Zotit.”
• Platforma mediatike dhe intelektuale që sulmojnë Kur’anin dhe Sunetin në emër të lirisë së mendimit.
• Tallja me lutjen dhe adhurimin duke i konsideruar si “qetësim psikologjik”.
Rezultati:
Humbja e teuhidit → mohimi i përgjegjësisë → zhytje në dëshira pa kufi.
-
Ateizmi Shkencor
Përkufizim:
Pretendimi se shkenca e vetme mjafton për të shpjeguar ekzistencën dhe se nuk ka nevojë për besim në Zotin apo shpalljen.
Rreziku Akidore:
• Mohimi i të padukshmes.
• Hyjnizimi i shkencës dhe shndërrimi i saj në zëvendësim të shpalljes.
(Ata që besojnë në të padukshmen)
(Kur’ani Fisnik – Suretu’l-Bekare: 3)
Shembuj nga jeta reale:
• Të thuash: “Ajo që nuk provohet me eksperimente laboratorike është bestytni.”
• Mohimi i engjëjve, xhinëve dhe dënimit të varrit për shkak të mungesës së zbulimit shkencor.
• Paraqitja e teorisë evolucioniste materialiste që mohon krijimin hyjnor.
Rezultati:
Shenjtërimi i shkencës → mohimi i të padukshmes → refuzimi i teksteve fetare.
-
Ateizmi Spiritual
Përkufizim:
Mohimi i ekzistencës së Zotit duke adoptuar koncepte shpirtërore dhe etike pa fe dhe pa adhurim.
Rreziku Akidore:
• Ndarja e spiritualitetit nga adhurimi.
• Shndërrimi i fesë në një përvojë thjesht psikologjike personale.
(Unë nuk i krijova xhinët dhe njerëzit veçse që të Më adhurojnë)
(Kur’ani Fisnik – Suretu’dh-Dharijat: 56)
Shembuj nga jeta reale:
• Një person që thotë: “Unë jam shpirtëror, por jo fetar.”
• Praktikimi i meditimit pa namaz dhe pretendimi i afrimit me Zotin pa adhurim.
• Zëvendësimi i dhikrit dhe lutjes me atë që quhet “paqe e brendshme”.
Rezultati:
Spiritualitet pa teuhid → besim pa robëri → fe pa ligj.
-
Ateizmi Moral
Përkufizim:
Pretendimi se morali i shëndoshë mund të ekzistojë pa besim në Zotin apo shpalljen.
Rreziku Akidore:
• Ndarja e moralit nga besimi.
• Mohimi i përgjegjësisë dhe shpërblimit.
Profeti ﷺ ka thënë:
“Unë jam dërguar vetëm për ta përsosur moralin fisnik.”
(Transmetuar nga Ahmedi)
Shembuj nga jeta reale:
• Të thuash: “Ne mund të jemi moralë edhe pa fe.”
• Refuzimi i dënimeve islame me pretendimin e “humanitetit”.
• Justifikimi i veprimeve imorale për aq kohë sa janë me pëlqim.
Rezultati:
Shembja e ekuilibrit mes hallallit dhe haramit → kaos moral.
Së dyti: Koncepte Filozofike që Minon Kuptimin dhe Qëllimin
-
Nihilizmi
Përkufizim:
Mohimi i kuptimit dhe qëllimit në jetë.
Rreziku Akidore:
• Mohimi i urtësisë hyjnore në krijim.
• Përhapja e dëshpërimit dhe zbrazëtisë ekzistenciale.
(A menduat se Ne ju krijuam kot?)
(Kur’ani Fisnik – Suretu’l-Mu’minun: 115)
Shembuj nga jeta reale:
• Përhapja e shprehjeve si: “Jeta nuk ka kuptim.”
• Të rinj që thonë: “Ne vdesim dhe gjithçka mbaron.”
• Lavdërimi i vetëvrasjes në disa filma dhe romane.
Rezultati:
Dëshpërim → depresion → humbje e besimit në kaderin dhe caktimin hyjnor.
-
Ekzistencializmi
Përkufizim:
Një doktrinë filozofike që fokusohet në ekzistencën individuale të njeriut dhe e bën atë përcaktuesin e kuptimit të jetës dhe vlerave, pavarësisht nga shpallja.
Rreziku Akidore:
• Mohimi i qëllimit hyjnor të krijimit.
• Vendosja e përgjegjësisë absolute mbi njeriun pa referencë hyjnore.
• Dobësimi i besimit në kader dhe caktim hyjnor.
(Ne nuk e krijuam qiellin dhe tokën dhe atë që është mes tyre për lojë)
(Kur’ani Fisnik – Suretu’l-Enbija’: 16)
Shembuj nga jeta reale:
• Pyetje të përsëritura: “Cili është kuptimi i jetës? Pse jetojmë?” pa iu kthyer shpalljes.
• Konsiderimi i besimit si “zgjedhje personale” dhe jo si e vërtetë absolute.
• Preferimi i përvojës individuale mbi tekstin fetar.
Rezultati:
Humbje e qëllimit → ankth ekzistencial → dobësim i bindjes në Zotin dhe urtësinë e Tij.
-
Materializmi
Përkufizim:
Kufizimi i ekzistencës vetëm në materie dhe mohimi i shpirtit dhe të padukshmes.
Rreziku Akidore:
• Mohimi i botës së të padukshmes.
• Lidhja e tepruar me dynjanë dhe harrimi i Ahiretit.
Shembuj nga jeta reale:
• Matja e vlerës së njeriut sipas pasurisë ose pozitës.
• Theksimi i sloganit: “Jeto jetën tënde” pa marrë parasysh Ahiretin.
• Konsiderimi i fesë si pengesë për përparimin.
Rezultati:
Lidhje me dynjanë → ngurtësim i zemrës → harrim i Ahiretit.
-
Postmodernizmi
Përkufizim:
Mohimi i së vërtetës absolute dhe relativizimi i çdo gjëje, përfshirë fenë.
Rreziku Akidore:
• Hedhja e dyshimit mbi shpalljen.
• Minimi i parimeve doktrinare të qëndrueshme.
(Thuaj: E vërteta erdhi dhe e pavërteta u zhduk)
(Kur’ani Fisnik – Suretu’l-Isra’: 81)
Shembuj nga jeta reale:
• Të thuash: “Nuk ka të vërtetë absolute.”
• Konsiderimi i Sheriatit si thjesht një “pikëpamje historike”.
• Mohimi i ekzistencës së së drejtës dhe së gabuarës së qëndrueshme.
Rezultati:
Shkatërrim i bindjes → dyshim në shpallje → relativizëm fetar.
Së treti: Koncepte Intelektuale që Hyjnizojnë Njeriun dhe Vetveten
-
Individualizmi
Përkufizim:
Vendosja e lirisë dhe dëshirave individuale mbi urdhrat e Zotit dhe të shoqërisë.
Rreziku Akidore:
• Hyjnizimi i dëshirës personale.
• Margjinalizimi i Sheriatit.
(A e ke parë atë që e merr dëshirën e tij për zot?)
(Kur’ani Fisnik – Suretu’l-Xhathije: 23)
Shembuj nga jeta reale:
• Slogani: “Trupi im është i imi; bëj me të çfarë të dua.”
• Refuzimi i urdhrave fetarë nën pretendimin e lirisë personale.
• Preferimi i dëshirës mbi gjykimin e Zotit.
Rezultati:
Ndjekje e dëshirës → dobësim i robërisë → fragmentim i shoqërisë.
-
Adhurimi i Vetvetes
Përkufizim:
Bërja e njeriut qendra e universit dhe burimi i vlerave dhe ligjvënies.
Rreziku Akidore:
• Mohimi i robërisë ndaj Zotit.
• Përhapja e egoizmit dhe arrogancës.
Shembuj nga jeta reale:
• Slogane si: “Duaje veten mbi gjithçka.”
• Konsiderimi i lumturisë personale si kriter i së vërtetës.
• Refuzimi i sakrificës ose angazhimit fetar.
Rezultati:
Egoja në vend të Zotit → vetë e fryrë → neglizhencë e robërisë.
-
Humanizmi
Përkufizim:
Një filozofi që e bën njeriun, arsyen e tij dhe nevojat e tij referencën supreme për vlerat dhe ligjvënien në vend të shpalljes hyjnore.
Rreziku Akidore:
• Hyjnizimi i arsyes njerëzore.
• Zhdukja e nevojës për shpallje dhe profetësi.
• Refuzimi i gjykimeve islame që bien ndesh me dëshirat bashkëkohore njerëzore.
(Ai nuk është tjetër veçse një përkujtim për botët)
(Kur’ani Fisnik – Suretu Jusuf: 104)
(Nuk i takon një burri apo gruaje besimtare, kur Allahu dhe i Dërguari i Tij vendosin për një çështje, të kenë zgjedhje në çështjen e tyre)
(Kur’ani Fisnik – Suretu’l-Ahzab: 36)
Shembuj nga jeta reale:
• Vendosja e “të drejtave të njeriut” në formulimin e tyre perëndimor mbi Sheriatin.
• Refuzimi i dënimeve islame me pretendimin se cenojnë dinjitetin njerëzor.
• Ripërcaktimi i drejtësisë dhe padrejtësisë larg shpalljes.
Rezultati:
Hyjnizimi i njeriut → margjinalizimi i shpalljes → përmbysje e standardeve islame.
Së katërti: Koncepte Fetare dhe Doktrinare të Devijuara
-
Panteizmi
Përkufizim:
Besimi se Zoti dhe universi janë një.
Rreziku Akidore:
• Mohimi i teuhidit.
• Zhdukja e dallimit mes Krijuesit dhe krijesës.
(Nuk ka asgjë të ngjashme me Të)
(Kur’ani Fisnik – Suretu’sh-Shura: 11)
Shembuj nga jeta reale:
• Të thuash: “Zoti është në gjithçka” në kuptimin e hululit.
• Konsiderimi i natyrës si e shenjtë.
• Justifikimi i adhurimit të universit dhe energjisë.
Rezultati:
Shirk doktrinar → humbje e teuhidit → pavlefshmëri e adhurimit.
-
Universalizmi Fetar / Bashkimi i Feve
Përkufizim:
Pretendimi se të gjitha fetë janë të vërteta dhe çojnë në shpëtim.
Rreziku Akidore:
• Mohim i qartë i Kur’anit.
• Asgjësimi i kuptimit të da‘ves.
(Me të vërtetë feja tek Allahu është Islami)
(Kur’ani Fisnik – Suretu Ali ‘Imran: 19)
Shembuj nga jeta reale:
• Të thuash: “Të gjitha fetë janë rrugë drejt Zotit.”
• Lutje të përbashkëta ndërfetare.
• Konsiderimi i mosbesimit si thjesht një dallim kulturor.
Rezultati:
Zhdukja e kuptimit të Islamit → shembje e da‘ves → hollim i akides.
-
Lëvizjet Abrahamike
Përkufizim:
Thirrja për bashkimin e Islamit, Krishterimit dhe Judaizmit në një fe të vetme.
Rreziku Akidore:
• Përzierja e së vërtetës me të pavërtetën.
• Zhdukja e veçantisë së Islamit.
Shembuj nga jeta reale:
• Konferenca që promovojnë unitetin e feve.
• Lutje të përbashkëta mes muslimanëve, të krishterëve dhe hebrenjve.
• Fshirja e dallimeve doktrinare nën pretekstin e paqes.
Rezultati:
Hollim i teuhidit → humbje e identitetit doktrinar.
-
Lëvizja e Epokës së Re
Përkufizim:
Një përzierje e spiritualiteteve lindore dhe besimeve në energji kozmike.
Rreziku Akidore:
• Shirk i fshehtë.
• Zëvendësimi i shpalljes me bestytni.
Shembuj nga jeta reale:
• Besimi në energjinë kozmike.
• Shërimi me gurë.
• Thirrja e “vibracioneve pozitive”.
Rezultati:
Shirk i fshehtë → zëvendësim i mbështetjes te Zoti me bestytni.
Së pesti: Koncepte Shoqërore dhe Intelektuale Bashkëkohore të Maskuara
-
Relativizmi Moral
Përkufizim:
Mohimi i vlerave morale absolute dhe të qëndrueshme.
Rreziku Akidore:
• Pezullimi i Sheriatit.
• Justifikimi i korrupsionit.
(Gjykimi i përket vetëm Allahut)
(Kur’ani Fisnik – Suretu Jusuf: 40)
Shembuj nga jeta reale:
• “Ajo që ti e sheh si haram mund të jetë e lejuar për të tjerët.”
• Justifikimi i tradhtisë bashkëshortore dhe homoseksualitetit.
• Mohimi i përhershmërisë së gjykimeve islame.
Rezultati:
Eliminimi i Sheriatit → përhapje e korrupsionit.
-
Liberalizmi
Përkufizim:
Një doktrinë intelektuale që i jep përparësi lirisë individuale, të drejtave dhe dëshirave mbi çdo referencë fetare apo morale të qëndrueshme.
Rreziku Akidore:
• Vendosja e lirisë mbi robërinë ndaj Zotit.
• Justifikimi i ndalesave në emër të të drejtave personale.
• Rinterpretimi i teksteve fetare sipas dëshirave.
(Sikur e vërteta të ndiqte dëshirat e tyre, qiejt dhe toka do të shkatërroheshin)
(Kur’ani Fisnik – Suretu’l-Mu’minun: 71)
Shembuj nga jeta reale:
• Debate mbi lirinë për të ndryshuar fenë (apostazia).
• Justifikimi i homoseksualitetit dhe marrëdhënieve të ndaluara në emër të të drejtave personale.
• Sulmi ndaj gjykimeve islame me pretendimin e “lirisë”.
Rezultati:
Shenjtërimi i lirisë → heqje e kufizimeve islame → kaos doktrinar dhe moral.
-
Sekularizmi
Përkufizim:
Një koncept intelektual dhe politik që bazohet në ndarjen e fesë nga shteti, legjislacioni dhe jeta publike, dhe kufizimin e fesë në sferën personale ose rituale.
Rreziku Akidore:
• Përjashtimi i ligjit të Zotit nga qeverisja dhe legjislacioni.
• Bërja e autoritetit njerëzor referenca supreme për ligjet në vend të autoritetit hyjnor.
• Dobësimi i konceptit të gjithëpërfshirjes së Islamit dhe vlefshmërisë së tij për çdo kohë dhe vend.
(A kërkojnë gjykimin e injorancës? E kush gjykon më mirë se Allahu për një popull që ka bindje?)
(Kur’ani Fisnik – Suretu’l-Ma’ide: 50)
Shembuj nga jeta reale:
• Debate mbi përjashtimin e Sheriatit nga kushtetutat dhe ligjet.
• Thirrje për neutralizimin e fesë në arsim dhe media.
• Kufizimi i rolit të dijetarëve dhe institucioneve fetare në çështjet publike.
Rezultati:
Përjashtim i shpalljes → gjykim me arsyen njerëzore → zhveshje e Islamit nga gjithëpërfshirja e tij.
-
Feminizmi Radikal
Përkufizim:
Refuzimi i natyrës së krijimit dhe kërkesa për barazi absolute që bie ndesh me Sheriatin.
Rreziku Akidore:
• Mohimi i gjykimeve islame.
• Sulm ndaj legjislacionit hyjnor.
(Mashkulli nuk është si femra)
(Kur’ani Fisnik – Suretu Ali ‘Imran: 36)
Shembuj nga jeta reale:
• Sulmi ndaj rregullave të trashëgimisë.
• Refuzimi i hixhabit si “shtypje”.
• Konsiderimi i kujdestarisë si padrejtësi.
Rezultati:
Refuzim i legjislacionit → mohim i natyrës së krijimit → përplasje me fenë.
-
Globalizimi Kulturor